Persbericht van het min. Binnenlandse Zaken.

De Wet openbaarheid van bestuur (Wob) voldoet over het algemeen goed. Internationaal scoort Nederland hoog wat openbaarheid betreft. Wel zijn er knelpunten die moeten worden opgelost. Daarom zal de Wob op onderdelen worden aangepast. Zo moet het mogelijk worden oneigenlijke Wob-verzoeken af te wijzen en omvangrijke Wob-verzoeken in te perken. Verder mogen bestuursorganen voortaan alleen nog kopieer- en andere kleine kosten in rekening brengen.

Deze voorstellen staan in een brief die minister Donner (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) vandaag namens het kabinet aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. In de brief stelt de minister dat toegang tot overheidsinformatie nodig is voor een controleerbaar en behoorlijk overheidsbestuur. De Wob vormt, ook internationaal vergeleken, een goede basis voor de openbaarheid van bestuur.

Er wordt echter ook oneigenlijk gebruik gemaakt van de Wob. Zo worden er verzoeken ingediend die vooral gericht zijn op het innen van een dwangsom. Ook komen er verzoeken binnen waarbij het er op lijkt dat de aanvrager vooral het bestuursorgaan wil frustreren. Zo ontving één gemeente vorig jaar meer dan 70 Wob-verzoeken (tegen acht in 2009), waarvan 40 van dezelfde persoon. Verder komen verzoeken soms voort uit een obsessief streven naar openbaarmaking, bijvoorbeeld als iemand al jaren stukken opvraagt rond hetzelfde thema.

Ook al komt dergelijk oneigenlijk gebruik niet vaak voor, het legt toch een zware last op bestuursorganen omdat behandeling veel tijd kost. Daarom wil het kabinet een bepaling in de Wob opnemen om oneigenlijke verzoeken af te kunnen wijzen. Overigens mag dat alleen als daarvoor meerdere aanwijzingen zijn.

Ook komt het voor dat bestuursorganen zeer omvangrijke Wob-verzoeken binnenkrijgen. Bijvoorbeeld de vraag om gegevens over de externe inhuur sinds 2000 of alle declaraties van de laatste 20 jaar. Het kabinet wil daarom dat zo’n omvangrijk verzoek, in overleg met de indiener, kan worden ingeperkt tot redelijke proporties. Ook zou het mogelijk moeten zijn in dergelijke gevallen de beslistermijn op te schorten.

Verder moet er één uniforme kostenregeling komen. De rijksoverheid mag alleen kosten in rekening brengen voor het verstrekken van kopieën, uittreksels en samenvattingen. Voor lagere overheden ontbreekt zo’n bepaling in de wet. Sommige gemeenten vragen daarom ook geld voor het opzoeken en verzamelen van informatie. Het kabinet vindt dit laatste in strijd met het principe van openbaarheid van bestuur en stelt dat alle bestuursorganen de aanvrager hooguit kopieer- en andere kleine kosten mogen berekenen.

Bron Rijksoverheid

Brief Minister Donner

Een passage uit deze brief "(doelende op Flitsservice.nl)":

Een voorbeeld zijn Wob-verzoeken die bij het Openbaar Ministerie (OM) binnenkomen waarbij verzocht wordt om informatie die is opgenomen in dossiers over verkeersovertredingen en om informatie over de werkwijze van de politie. Het gaat hierbij onder meer om het zaaksoverzicht, het proces-verbaal, de foto, ijkrapporten en het bewijs dat mensen met de flitsapparatuur mogen werken. Deze verzoeken worden gedaan met behulp van voorbeeldbrieven die te vinden zijn op een bekende internetsite. De informatie uit de betreffende dossiers kan door de betrokkene eenvoudig worden opgevraagd bij de politie op grond van artikel 5:49 Awb. Een verzoek op basis van de Wob levert zodoende geen aanvullende informatie op voor de verzoeker - die immers al die stukken al via die weg kan verkrijgen. Desondanks dient het verzoek op basis van de Wob door het OM in behandeling genomen te worden. Diverse publicaties en ook het forum van de betreffende website geven aanleiding om aan te nemen dat het doel van de Wob-verzoeken niet de openbaarheid van de informatie betreft, maar het frustreren van het systeem.

Reactie van het Belangenplatform Flitsservice hierop:

Het ijkrapport is niet via Awb 5:49 te verkrijgen. Uitspraak Hoge Raad.

Het gaat hier niet om het frustreren van het systeem.
Daar kan hier geen sprake van zijn. De problemen in de verwerking zijn volledig het gevolg van het niet goed functioneren van de Centrale Verwerking Openbaar Ministerie (CVOM), die beter voorbereid had moeten zijn en daardoor zelf zand in de raderen van haar eigen organisatie strooit.
De Centrale Verwerking Openbaar Ministerie, loopt (opnieuw) vast bij de verwerking van Wob-bezwaren, omdat zij nog steeds niet goed is ingericht, om op Wob-verzoeken en bezwaren te beslissen. En dat terwijl OM-baas Harm Brouwer al op 10 augustus 2005 (bij brief PaG/C/ 9388) erop gewezen had, hoe op Wob-verzoeken gereageerd moet worden. De CVOM negeerde dat echter en legde de richtlijnen naast zich neer. Ook het onlangs door de CVOM in gebruik genomen computersysteem Amber faalt in de verwerking en is onduidelijk voor de gebruiker, geven CVOM-medewerkers zelf aan.

Het was de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, die in haar uitspraak over het toepassen van de Wob bij ijkrapporten t.b.v. snelheidsovertredingen, wees op de te verwachten toename van de werkdruk. (zaak 200405147/1 -LJN AT 7485- van 15 juni 2005.)

De massaliteit van de Wob-verzoeken is niet te wijten aan de vermeende snelheidsovertreder maar aan de massaliteit van flitscontroles. Een ware overkill van handhaving, voor het merendeel voor slechts enkele kilometers te hard.
Uit de praktijk blijkt dat er aanzienlijke fouten worden gemaakt bij deze controles.


FLITSSERVICE.NL is een door het Openbaar Ministerie erkend Belangenplatform tegen bekeuringen.


Brief H. N. Brouwer dd 10-08-2005

In de brief van Minister Donner wordt verder ingegaan op de reeds in gang gezette procedures bij de politie m.b.t. tot het openbaar maken van regelmatig gevraagde Wob documenten op eenvoudig toegankelijk internetsites.
Het Belangenplatform Flitsservice heeft deze ontwikkeling enthousiast begroet.

Ook aangenaam verrast zijn we met het voorstel dat lagere overheden zoals gemeenten geen leges meer mogen heffen bij Wob verzoeken.
Het wil nog wel eens het geval zijn dat een verkeersbesluit (b.v. over de bebording) bij een gemeente via de Wob moet worden opgevraagd.
Er kan dan een fikse rekening worden gepresenteerd over de te heffen leges betreffende het in behandeling nemen van het Wob verzoek.
Flitsservice procedeert zelf uitgebreid over deze zaken.
Bij een wetswijziging van de Wob hoeft dat dus niet meer.
Minister Donner vindt zelf dat het heffen van b.v. leges, in strijd is met het principe van openbaarheid van bestuur en stelt dat alle bestuursorganen de aanvrager hooguit kopieer- en andere kleine kosten mogen berekenen.

Hoewel het niet onze taak is om op te komen voor commerciële adviesbureaus, die de Wob toepassen, willen we hier toch graag wat over zeggen.
Deze adviesbureaus kunnen beroepshalve een kostenvergoeding claimen (proceskostenregeling).
Minister Donner ziet dit als 'Misbruik maken' van de Wob.
Helaas heeft het adviesbureau van Clemens Meerts te Beegden de Wob dusdanig buitensporig toegepast dat sprake zou kunnen zijn van Misbruik van de Wob.
Hij zou ook de Wet dwangsom excessief hebben toegepast. (Het uitbuiten van de Wob en Wet dwangsom puur om financieel gewin)
De brief van minister Donner gaat ook hier ook expliciet over.
Het zou jammer zijn dat één persoon de boel verpest heeft voor anderen.
Gerenommeerde adviesbureaus die wel ter goeder trouw zijn maken geen misbruik van de Wob, doch kunnen alleen proceskosten claimen indien het bestuursorgaan nalatig is in het uitvoeren van het Wob verzoek.
We vragen de Tweede Kamer om dit genuanceerd te bekijken, immers er zijn veel meer van dit soort adviesbureaus op elk terrein, b.v. de Woz en Pgb.
Het mag in een democratische rechtsorde niet zo zijn dat een uitzondering maatgevend is voor de rest.

Verder verklaren we ons solidair met de journalistiek die door de gewenste inperkingen van de Wob ernstig in haar functioneren wordt belemmerd.
Het inperken van de Wob is het te grabbel gooien van verworven democratische rechten.

1 juni 2011
Eric van Arcken alias juridisch forumlid Barbertje. Belangenplatform Flitsservice.nl

Bron:  Flitsservice.nl